ΔΕΝ ΕΙΝ’ ΚΑΚΟ...

 

            Με την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, πληροφορηθήκαμε μέσα σε τόσα άλλα, ότι  στην επικράτεια Δήμου που βρίσκεται πλησίον των Ιωαννίνων, δυστυχώς, εγγράφηκαν και φοιτούν μόνο σαράντα επτά παιδιά. Στις ακριτικές μάλιστα περιοχές το πρόβλημα είναι οξύτερο αφού επιστρατεύονται παιδάκια από «δομές» και από γύρω χωριά, προκειμένου να λειτουργήσει με τα χίλια ζόρια ένα διθέσιο Δημοτικό Σχολείο.  

Ένας διορισμένος εκπαιδευτικός, ακούστηκε να λέει:  «Λιγότερα παιδιά, καλύτερο μάθημα»…  Δεν είν’ κακό!

            Η κατάσταση ωστόσο από τη Σαγιάδα και κατά μήκος των συνόρων, είναι τραγική. Η αδιαφορία της πολιτείας απέναντι στο δημογραφικό πρόβλημα και η εγκατάλειψη αυτών των τόσο κρίσιμων για την εθνική μας ασφάλεια περιοχών δεν μπορεί παρά να χαρακτηρισθούν με τον επιεικέστερο όρο, ως εγκληματικές. Ο τόπος χρειάζεται ανάπτυξη που θα προσελκύσει το απαραίτητο ανθρώπινο δυναμικό.

 Κρίνεται ως επιτακτική η ανάγκη για άμεση εκμετάλλευση της ιδιαιτερότητας που παρουσιάζει τόσο η πανίδα όσο και η χλωρίδα του τόπου, για αξιοποίηση των παγκοσμίως σπάνιων ιαματικών πηγών και για την ενθάρρυνση της εξόρυξης των ενεργειακών πόρων και κοιτασμάτων που υπάρχουν, με την προυπόθεση ότι εφαρμόζεται αυστηρά η τήρηση των περιβαλλοντικών παραμέτρων, όπως γίνεται για παράδειγμα στη Νορβηγία και όπως το επιβάλλει η ευρωπαϊκή νομοθεσία.

            Ωστόσο, στην περίοδο των σοσιαλιστικών επιδοματικών επιλογών που ζούμε, που δυστυχώς αποδομούν κάθε παραγωγική και αναπτυξιακή προσπάθεια, που επιφέρουν τρομακτικό πλήγμα στην παιδεία και στον πολιτισμό, που θέτουν εν τέλει σε κίνδυνο τα κυριαρχικά μας δικαιώματα και την εθνική μας κυριαρχία - όση ακόμη μας έχει απομείνει-, φαίνεται πως δεν υπάρχουν διαθέσιμα κονδύλια για την ενίσχυση των ακριτικών μας  περιοχών. Ούτε υπάρχει πρόθεση να ενισχυθούν με κάποιο άλλο τρόπο αυτές οι περιοχές, αφού, τα εγκατεστημένα συμφέροντα του κέντρου, εμποδίζουν λυσσαλέα όποιες επενδύσεις θα περιόριζαν τα δικά τους κέρδη από συναφείς δραστηριότητες. Στην καλύτερη περίπτωση κωλυσιεργούν, έως ότου προσαρμοστούν και προετοιμαστούν κατάλληλα, ώστε να εξασφαλίσουν μελλοντικά για τις επιχειρήσεις τους, όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μερίδιο μπορούν από τα προσδοκώμενα κέρδη.       

            Ένας εθνικός μας «πετρελαιάς», συμφώνησε με έναν ντόπιο «οικολόγο» μεταξύ τυρού και αχλαδιού: «Τι να την κάνει την ανάπτυξη αυτός ο ευλογημένος τόπος; Εδώ χαίρεσαι βρε παιδάκι μου  να αναπνέεις καθαρό αέρα του βουνού! Ζεις σαν άνθρωπος»… Δεν είν’ κακό! 

            Συχνά κατηγορούμε, και καλά κάνουμε, τη γειτονική μας χώρα πως έχει εγκαταλείψει χωρίς επενδύσεις τη Βόρειο Ήπειρο (Γεωγραφικός προσδιορισμός. Όπως λέμε για παράδειγμα Βόρεια Μακεδονία), αλλά εφησυχάζουμε και δεν λέμε κουβέντα για την απόλυτη εγκατάλειψη της από τη δική μας πλευρά, παραμεθόριας ζώνης. Της Ηπείρου μας δηλαδή, που είναι διαχρονικά η φτωχότερη περιοχής της ΕΕ. Της Ηπείρου μας, που δεν έχει σιδηρόδρομο, αξιόλογο αεροδρόμιο, δίκτυο φυσικού αερίου κ.λ.π. Της Ηπείρου μας, που πληγώθηκε ανεπανόρθωτα οικονομικά και πλήρωσε τεράστιο φόρο αίματος μέχρι να δει (τελευταία στην Ελλάδα) αξιοπρεπές σύγχρονο οδικό δίκτυο. Έστω κι αν αυτό μέχρι στιγμής είναι κουτσουρεμένο και ανεπαρκές προς την Πρέβεζα και την Κακαβιά.  

            Ένας Ηπειρώτης υπογράμμισε πρόσφατα σε Έλληνα υπουργό μεταφορών, πως, αφενός όταν ολοκληρωθεί ο «Μπλε Διάδρομος» στην Αλβανία που προχωρά με γρήγορους ρυθμούς, τότε η οδική σύνδεση Ιωαννίνων Κακαβιάς (Είσοδος στην ελληνική επικράτεια) θα μοιάζει με στενοσόκακο και αφετέρου πως ο παράλληλος σχεδιασμός του διευρωπαϊκού σιδηροδρομικού δικτύου, αφήνει τη λεβετογέννα Ήπειρο εκτός, καθώς οδεύει προς την Κρυσταλλοπηγή χωρίς να διακλαδώνεται προς Ιωάννινα – Πάτρα - Καλαμάτα.

Και ο υπουργός απάντησε: «Οι Αλβανοί έχουνε όραμα»… Δεν είν’ κακό!  

Τα τριάντα δύο δις ευρώ που προορίζονται για την Ελλάδα από το ταμείο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της ΕΕ, δεν θα έλεγε κανείς ότι είναι και λίγα! Μέχρι και ημερομηνία διεξαγωγής εκλογών είναι σε θέση να ορίσουν! Τριάντα δύο δις που προορίζονται θεωρητικά να πάνε στην πράσινη μετάβαση, στην ψηφιακή μετάβαση, στην κοινωνική συνοχή και στον μετασχηματισμό της οικονομίας.

Ένας ισχυρός επιχειρηματίας πρότεινε: Κάποια στιγμή θα πρέπει να δώσουμε προτεραιότητα στην τρίτη ηλικία, στα «περήφανα γηρατειά». Την ιδέα να χτίσουμε πράσινα γηροκομία στα ακριτικά χωρία μας, στο πλαίσιο την πράσινης μετάβασης, την βλέπω πολύ θετικά. Προσφέρομαι μάλιστα… εθελοντικά να βοηθήσω πάνω σε αυτόν τον τομέα.

Και οι κυβερνητικοί παράγοντες συμφώνησαν: «Όσα γερόντια κι αν αποδημήσουν εις Κύριον, όλο και κάποιοι λογικά θα απομείνουν! Και αυτούς έχουμε χρέος να τους φροντίσουμε».… Δεν είν’ κακό!

Γιάννης Β. Δεβελέγκας

Υ.Γ.: Αυτά τα κείμενα, ξέρω πως δεν ακούγονται ευχάριστα από τους ιθύνοντες. Όμως, πες πες, ίσως ιδρώσει κάποιου το αφτί… Δεν είν’ κακό!

ΤΣΙΜΕΣ* ΣΤΟ ΦΟΥΡΝΟ

 

Το λεωφορείο πλησίαζε όλο και πιο γρήγορα προς την πόλη των Ιωαννίνων, καθώς αυτό διάνυε τα τελευταία κατηφορικά χιλιόμετρα της φρεσκοστρωμένης με πίσσα Ιόνιας οδού!

 Ο Τζίμης ο Έλληνας - έτσι τον φώναζαν οι φίλοι του τον Δημήτρη Μπάκουρα στο Αμέρικα - καθόταν στα πρώτα καθίσματα πίσω από τον οδηγό του λεωφορείου και καταβρόχθιζε με τα μάτια του το τοπίο την πατρώας γης που απλώνονταν καταπράσινο γύρω από τη λίμνη Παμβώτιδα! 

Η επαφή του Τζίμη με την Ελλάδα και την Ήπειρο, από τότε που γεννήθηκε από Έλληνες γονείς εκεί στα ξένα, ήταν μόνο μέσα από τις ιστοσελίδες των Google maps, τις συσκευασίες της φέτας Δωδώνης στα ράφια του ελληνικής ιδιοκτησίας σούπερ μάρκετ της γειτονιάς του στο Λίτλ Ροκ της πολιτείας του Άρκανσο και από τις ασπρόμαυρες φωτογραφίες της γιαγιάς του, της Φωτεινής, που τις είχε φυλαγμένες με μεγάλη επιμέλεια σε ένα ξύλινο μακρόστενο κουτί.

Κάποιες μάλιστα από αυτές τις φωτογραφίες τις είχε πάρει μαζί του και τώρα που έφτανε επιτέλους στον προορισμό του, θέλησε πάλι να τους ρίξει μια ματιά. Τράβηξε από τη βαλίτσα του το τσαντάκι με τα ταξιδιωτικά του έγγραφα και έπιασε τη φωτογραφία που ήταν πάνω πάνω. Φαινόταν τόσο ευτυχισμένη η γιαγιά Φωτεινή! Όλο νιάτα και δροσιά, νέα κοπέλα τότε, δίπλα στο ήρεμο νερό της λίμνης που χάιδευε ευγενικά τα πόδια της. Πριν βάλει πάλι τη φωτογραφία στη θέση της, τη γύρισε για να δει στο πίσω μέρος, την ημερομηνία που ήταν τραβηγμένη. Αντί όμως γι αυτή, είδε γραμμένη με μαύρο κονδυλοφόρο, μια συνταγή μαγειρικής!

ΧΕΛΙ ΣΤΗΝ ΚΕΡΑΜΙΔΑ

Υλικά: Ένα χέλι, λίγο ζυμάρι, δάφνη, λίγο λάδι, ένα κρεμμύδι, μία λαδόκολλα, αλάτι πιπέρι. Τρόπος παρασκευής: Σε ένα καθαρό κεραμίδι βάζουμε ζυμάρι και από τις δύο πλευρές. Βγάζουμε το δέρμα του χελιού και το χαράζουμε βαθιά και στις χαρακιές βάζουμε από ένα φύλλο δάφνης. Αλατοπιπερώνουμε  και ρίχνουμε λίγο λάδι στο τέλος. Σκεπάζουμε με τη λαδόκολλα και το ψήνουμε για μιάμιση ώρα! 

-          Έλα Χριστέ και Παναγιά! Αναφώνησε ο Τζίμης ο Μπάκουρας! Στο Άρκανσο που έχουμε χιλιάδες λίμνες και ποτάμια γεμάτα χέλια, κανείς δεν τα μαγειρεύει με αυτόν τον τρόπο! Είμαι περίεργος να δω πως τα μαγειρεύουν τα χέλια στην πατρίδα μου, τα Γιάννενα!

……

Λίγες ώρες μετά, σε ένα παραλίμνιο εστιατόριο που σερβίριζε, όπως του είπαν, πίτες και παραδοσιακά φαγητά, χτύπησε μαγεμένος από το θεσπέσιο περιβάλλον παλαμάκια.

-          Χέι μπόι! είπε στο γκαρσόνι που έφτασε αμέσως τρέχοντας. Φέρε μου σε παρακαλώ χέλι στην κεραμίδα και μια μπύρα χωρίς αλκοόλ.

-          Απ’ ότι ξέρω αυτό το φαγητό δεν το έχουμε, αλλά για σιγουριά θα ρωτήσω στην κουζίνα.

-          Ξέρετε, του απάντησε λίγο αργότερα ο σεφ του καταστήματος. Χέλια δεν εισάγουμε πια! Ούτε έχει πλέον η λίμνη μας, γιατί το χέλι ζει μόνο σε πεντακάθαρα νερά! Σας προτείνω ωστόσο υπέροχα πανέ βατραχοπόδαρα που αναπτύσσονται ιδανικά στο βούρκο και είναι πολύ θρεπτικά! Και βέβαια, τα κλασικά μας, μπριζόλα, μπιφτέκι, κοντοσούβλι και πίτες δικής μας παραγωγής. Έχουμε επίσης και σπουδαίο γαλοτύρι  και γιαούρτι σακούλας.

-          Ω! μάι γκαντ! Έκανε ο Ελληνοαμερικάνος και κάτι ψιθύρισε στα αμερικανογαλλικά μέσα από την οδοντοστοιχία του.  Αφήστε με μόνο λίγα λεπτά να το σκεφτώ, είπε στον σεφ και τράβηξε από το τσαντάκι του τη δεύτερη φωτογραφία της γιαγιάς. Τη γύρισε ανάποδα εξαντλώντας και την τελευταία του πλέον ελπίδα να συνδεθεί γαστρονομικά με την αληθινή πατρίδα και τις ιστορίες, που με τόση περηφάνια διηγιόταν η γιαγιά Φωτεινή από τα Γιάννενα!

Και Ω! του θαύματος! Στο πίσω μέρος της η φωτογραφία είχε μιαν άλλη συνταγή!  

ΤΣΙΜΕΣ ΣΤΟ ΦΟΥΡΝΟ

Υλικά: Ένα κιλό τσίμες, τρεις σκελίδες σκόρδο, ένα ματσάκι κρεμμυδάκια φρέσκα, ένα ματσάκι μαιντανό, τρεις φρέσκες ντομάτες, λάδι , αλάτι , πιπέρι. Τρόπος παρασκευής: Βάζουμε τις τσίμες καθαρισμένες στο ταψί με το λαδάκι. Προσθέτουμε όλα τα υλικά ψιλοκομμένα και τα ψήνουμε μισή ώρα στο φούρνο.

-          Απ’ ότι ξέρω αυτό το φαγητό δεν το έχουμε, αλλά για σιγουριά θα ρωτήσω στην κουζίνα επανέλαβε το ποίημα το γκαρσόνι, μαζί με κάτι ελληνογαλλικά που συγκράτησε με κόπο πίσω από την οδοντοστοιχία του.

-          Ξέρετε, του απάντησε λίγο αργότερα ο σεφ του καταστήματος, γίνεται μια μεγάλη προσπάθεια από το πανεπιστήμιο και κυρίως τον φορέα διαχείρισης την λίμνης να γεμίσει και πάλι η λίμνη μας με τσίμες, αλλά οι κακές οι γλώσσες λένε ότι τα τεράστια κοπάδια τσίμας που ήδη έχουν καλλιεργηθεί τα δύο τελευταία χρόνια από τον φορέα με πολύ κόπο και μπόλικο χρήμα, είναι κρυμμένα στον πάτο της λίμνης και υπάρχει μεγάλος κίνδυνος να τις ρουφήξουνε τις τσίμες οι καταβόθρες και να πάνε τόσοι μα τόσοι κόποι και χρήματα στράφι!  

-           Ω, μπόι! Ω, χαλασιά μου! Είπε απελπισμένος ο Τζίμης ο Αμερικάνος! Και τι θα πω εγώ ο έρμος στους φίλους μου όταν γυρίσω στο Άρκανσο με τις πεντακάθαρες λίμνες και τα ποτάμια με τα γάργαρα νερά;

-            Ξέρω κι εγώ; Του είπαν με ένα στόμα ο σεφ και το γκαρσόνι και συνέχισαν! Πάρε μας μαζί σου στο Άρκανσο, στο Λίτλ Ροκ, να φέρουμε εκεί  και τις γιαγιάδες μας να μαγειρεύουν τις συνταγές της κυρα Φωτεινής, με καραβίδες, τσίμες και μαρίτσια! Θα ανοίξουμε και ένα εστιατόριο με το όνομα «Η ΠΕΝΤΑΚΑΘΑΡΗ ΠΑΜΒΩΤΙΔΑ»! Θα κάνουμε χρυσές δουλειές...

-    Ωου! Μπίζνες! είπε ο Τζίμης ο Αμερικάνος και ρούφιξε μονοκοπανιά τη μπύρα του!

Γιάννης Β. Δεβελέγκας

* Η τσίμα (Phoxinellus epiroticus) είναι μικρό σε μέγεθος ψάρι του γλυκού νερού, ενδημικό της λίμνης Παμβώτιδας Ιωαννίνων. Από τις αρχές της δεκαετίας του "90 έχει παρατηρηθεί κατάρρευση του πληθυσμού της. Τριάντα χρόνια μετά γίνεται (;) προσπάθεια για την ενίσχυση του πληθυσμού της τσίμας, παρότι η οικολογική αξία της λίμνης βρίσκεται στο Ναδίρ μετά από την, για ολόκληρες δεκαετίες, εγκληματική αδράνεια των αρμόδιων αρχών και φορέων. (Αυξανόταν από τη δεκαετία του εβδομήντα ο αστικός ιστός, χωρίς να λαμβάνονται μέτρα για το περιβάλλον και την προστασία της λίμνης που πλήττεται ακόμη και σήμερα από λύματα και όμβρια που καταλήγουν σε αυτήν χωρίς να δέχονται μια, έστω στοιχειώδη επεξεργασία, ένα υποτυπώδες φιλτράρισμα).

Η ΕΝΕΡΓΕΙΑ, Ο ΠΡΩΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ¨ΘΗΡΙΟ¨

Με συμπόνια πληροφορήθηκα ότι οι παραγωγοί κινητοποιούνται προκειμένου να διεκδικήσουν παρέμβαση της πολιτείας ώστε να μειωθεί το κόστος της ενέργειας, καθότι αυτό, όπως όλοι γνωρίζουμε, είναι ο καθοριστικότερος συντελεστής ανάπτυξης του πρωτογενούς τομέα και επηρεάζει αποφασιστικά όλον τον κύκλο παραγωγής και διάθεσης. Χωρίς φθηνό χρήμα, χαμηλό εργασιακό κόστος, φορολογικές διευκολύνσεις, σταθερό νομοθετικό πλαίσιο, αλλά κυρίως χωρίς φθηνή ενέργεια, είναι αδύνατον να παραχθούν ανταγωνιστικά προϊόντα όσο κι αν αυτά είναι ιδιαίτερα, μοναδικά και ποιοτικά!
          Και έχουν απόλυτο δίκιο!
          Εγώ, όμως, ένας απλός καταναλωτής που αγαπάει τον τόπο του και εύχεται για την ευημερία των συμπολιτών του, αναρωτιέμαι, πού βρίσκονταν όλοι αυτοί που σήμερα διαμαρτύρονται όταν έπρεπε να κινητοποιηθούν με αποφασιστικότητα και πάθος απέναντι στα συμφέροντα και τις ¨περίεργες¨ μειοψηφίες οι οποίες δεν έβλεπαν με καλό μάτι το πέρασμα του αγωγού φυσικού αερίου από την Ήπειρο και που τελικά κατόρθωσαν να τον εκτρέψουν προς την γειτονική μας χώρα; Γιατί δεν διεκδίκησαν τότε, ως όφειλαν, για το δικό τους συμφέρον φθηνή ενέργεια, ώστε τα προϊόντα τους να έχουν πλεονέκτημα στις τοπικές και διεθνείς αγορές;
          Ποια πρόβλεψη, σχεδιασμό και μελέτη έχουν εκπονήσει ως τώρα για την εξασφάλιση αντισταθμιστικών ωφελημάτων από την πράσινη ενέργεια που παράγεται από τα αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα που ξεφυτρώνουν στη περιοχή μας στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού σχεδιασμού για τη μετάβαση στην πράσινη βιώσιμη ανάπτυξη;
          Γιατί ουδέποτε ξεσηκώθηκαν σε πανελλαδικό επίπεδο τις τελευταίες δεκαετίες, ώστε να πιέσουν τις κυβερνήσεις να επιταχύνουν τις διαδικασίες εξόρυξης του πλούτου πολλών τρισεκατομμυρίων δολαρίων από τους υδρογονάνθρακες, που αποδεδειγμένα λιμνάζουν κάτω από τις θάλασσες και τις στεριές μας, όταν μάλιστα με εργαλείο την ευρωπαϊκή νομοθεσία εξασφαλίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό η προστασία του περιβάλλοντος από την διαδικασία εξόρυξής τους;   
          Γιατί υποκύπτουν στις σκοπιμότητες εκείνων των κομμάτων που παρουσιάζονται ως δήθεν προστάτες της ¨αγροτιάς¨ και τις ¨εργατιάς¨; Δεν αντιλαμβάνονται ότι αυτά τα κόμματα θρέφονται από τη δυστυχία τους; Ότι έχουν λόγω ύπαρξης και πολιτικό ρόλο, μόνο όταν οι αγρότες, οι κτηνοτρόφοι ή οι εργάτες γης όπως συνηθίζεται να ονομάζονται υποτιμητικά τελευταία, είναι εξαθλιωμένοι;
          Γιατί δεν απαίτησαν δυναμικά, από κανέναν υπουργό και καμία κυβέρνηση να θέσουν σε εφαρμογή (οι ίδιοι οι υπουργοί το ομολογούν), ένα αποτελεσματικό σχέδιο γεωργικής ανάπτυξης, όπως αυτό που εφαρμόζεται για παράδειγμα στη Ολλανδία με άμεση εμπλοκή του κράτους, το οποίο θα δημιουργούσε προϋποθέσεις αξιοποίησης του μοναδικού στον κόσμο φυτικού και ζωικού πλούτου που μας προσφέρει η ελληνική γη;
          Πολλά ¨γιατί¨ υπάρχουν που όσο τα σκέφτεται κανείς του φέρνουν θλίψη και απογοήτευση, για να καταλήξει τελικά στο συμπέρασμα ότι είμαστε άξιοι της τύχης μας.
          Θα μου πει τώρα κάποιος: «Μα, φταίνε οι παραγωγοί»;
          Φυσικά και έχουν ένα πολύ μεγάλο μερίδιο ευθύνης. Όπως όταν οδηγούν το αγροτικό τους κοιτάνε μακριά για να προβλέπουν και να αποφεύγουν τις λακκούβες, έτσι ας ανοίξουν και τα μάτια τους να δούνε λίγο παραπέρα, για να μην πέφτουν από τα σύννεφα όταν έρχονται δύσκολες μέρες.
          Σε αυτό το σημείο βέβαια πρέπει να επισημάνουμε και τις τεράστιες ευθύνες των εκπροσώπων της πολιτείας, οι οποίοι την ώρα που οι παραγωγοί διαμαρτύρονται, πίνουν πιθανότατα ανέμελα το καφεδάκι τους. Αυτοί έχουν ως πρώτιστο καθήκον και υποχρέωση να προστατεύουν τον παραγωγό και την παραγωγή, προβλέποντας τις εξελίξεις και όχι τρέχοντας ασθμαίνοντας πίσω από αυτές. Αυτοί, είναι εκείνοι που γνωρίζουν τα εμπόδια που υπάρχουν, έχουν τα μέσα, και οφείλουν να αγωνιστούν για να ξεπεραστούν. Αυτοί είναι εκείνοι που συνομιλούν και κοιτούν στα μάτια το ¨Θηρίο¨! Όσοι τουλάχιστον δεν έχουν ταυτισθεί με αυτό!
 
Γιάννης Β. Δεβελέγκας
   

Η ΛΙΜΝΗ ΜΑΣ

           Τα επικριτικά σχόλια για την κατάσταση της λίμνης μας τις τελευταίες δεκαετίες δεν υπέκρυπταν, στην συντριπτική τους πλειοψηφία, πολιτικές ή άλλου είδους σκοπιμότητες. Απλά ενσωμάτωναν την ανησυχία μας για το σήμερα και το αύριο της Παμβώτιδας, χωρίς την οποία η πόλις δεν έχει ταυτότητα! Ωστόσο, οφείλουμε να επισημάνουμε πως τους τελευταίους μήνες – όπως γίνεται εύκολα αντιληπτό- οι παρεμβάσεις της Περιφέρειας Ηπείρου και του κυρίου Αλέξανδρου Καχριμάνη προσωπικά, έχουν επιφέρει εντυπωσιακή βελτίωση στην ποιότητα του υδάτινου στοιχείου και δημιουργούν βάσιμες ελπίδες για την πλήρη αποκατάστασή του. Ελπίζουμε, ο Δήμος και η ΔΕΥΑΙ να συνδράμουν αποτελεσματικά, με τολμηρές παρεμβάσεις, πάνω σ’ αυτήν την προσπάθεια, καθότι υπάρχουν ακόμη σοβαρά προβλήματα στα δίκτυα. Τόσο στο αποχετευτικό, όσο και στο αντίστοιχο της απορροής των ομβρίων.

Γ.Β.Δ.

Από τη στήλη «ΔΙΑΔΟΣΕΙΣ» της ημερήσιας εφημερίδας «Πρωινός Λόγος Ιωαννίνων».

Ο ΜΗΤΡΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ…

            Πριν από είκοσι-εικοσιπέντε χρόνια σε μια πόλη του «τρίτου» κόσμου, μπορεί και του «τετάρτου», αποφασίστηκε να θέσουν σε λειτουργία ένα σύστημα αποκομιδής απορριμμάτων με μπλε και πράσινους κάδους, που θα υποστήριζε την ανακύκλωση!
           Για να έχουμε καλύτερη εικόνα, ας φέρουμε στο μυαλό μας μια πόλη όπως τα σημερινά Γιάννενα! Με τον ίδιο περίπου πληθυσμό, το φυσικό κάλλος, την πεντακάθαρη λιμνούλα, τους περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένους κατοίκους, τη λαμπρή και πλούσια παράδοση και ιστορία, το πανεπιστήμιο, και φυσικά το ένδοξο φούτμπολ κλαμπ, τον περίφημο «Αίαντα»!
            Σ’ εκείνη λοιπόν την πόλη – που μου διαφεύγει αυτή τη στιγμή το όνομά της - μαζεύτηκαν ένα απόγευμα πεντέξι νοματαίοι, όχι ιδιαίτερα σοφοί αλλά με πρακτική σκέψη και ιδού τι αποφάσισαν προκειμένου να στεφθεί με επιτυχία, σε κάποιον έστω ικανοποιητικό βαθμό, το εγχείρημα του διαχωρισμού των απορριμμάτων.
            Ζήτησαν από το πανεπιστήμιό τους να αναλάβουν οι φοιτητές - να βγάλουν και το χαρτζιλικάκι τους- την ενημέρωση των πολιτών αναφορικά με τον διαχωρισμό των απορριμμάτων, αφενός στα ανακυκλώσιμα και αφετέρου στα υπολείμματα των τροφών, τα οποία (αποφάγια) όταν με το καλό δημιουργούνταν οι κατάλληλες υποδομές και οι προϋποθέσεις, θα αποτελούσαν πρώτη ύλη για παραγωγή δωρεάν για τα νοικοκυριά ενέργειας. Το πανεπιστήμιο συμφώνησε!  
            Λίγες μέρες μετά, ο μπάρμπα Μήτρος και η Μήτραινα ξόδευαν το σκυθρωπό τους απόγευμα μπροστά στην τηλεόραση παρακολουθώντας μια τούρκικη σειρά, όταν χτύπησε η πόρτα του διαμερίσματός τους. Ήταν δύο νεαρά παιδιά. Τους χαιρέτησαν ευγενικά και ζήτησαν λίγο από το χρόνο τους.
           «Διώξ’ τς» είπε από τον καναπέ ο Μήτρος χωρίς να τραβήξει το ένα μάτι του από τη δακρύβρεχτη οθόνη της TV. Η Μήτραινα όμως που με το έμπειρο μάτι της παρατήρησε ότι οι απρόσκλητοι επισκέπτες κρατούσαν κάτι χρωματιστές σακούλες στα χέρια, το ξανασκέφτηκε και άνοιξε διάπλατα την πόρτα. «Περάστε παιδιά»!
            «Είμαστε φοιτητές στο πανεπιστήμιο και ήρθαμε να σας ενημερώσουμε σχετικά με την ανακύκλωση των σκουπιδιών που ξεκινάει στην πόλη μας μετά από έξι μήνες… είπε συνεσταλμένα το ένα αγόρι»!
            Τους ενημέρωσαν οι φοιτητές για δέκα περίπου λεπτά για τα οφέλη που προκύπτουν από την ανακύκλωση και για τη διαδικασία που πρέπει να ακολουθείται από τους νοικοκυραίους. Τους έδωσαν δωρεάν, από πέντε πράσινες και γαλάζιες σακούλες, τους χαιρέτησαν και πάλι ευγενικά, και έφυγαν.
            Δεν θα είχε περάσει ούτε μήνας, όταν αλλά δύο παιδιά τους χτύπησαν πάλι την πόρτα, τους είπαν τα ίδια περίπου πράγματα για την ανακύκλωση και τους άφησαν δωράκι από πέντε σακούλες απορριμμάτων. Της Μήτραινας αυτή τη φορά της κίνησαν την περιέργεια, του Μήτρου… όχι! Διώξ’ τς!
            Αυτό έγινε μία ακόμη φορά μέσα στο εξάμηνο, ως την ημέρα δηλαδή που ξεκίνησε η εφαρμογή της σύγχρονης αποκομιδής των απορριμμάτων. Όπως παρατηρήθηκε ωστόσο από… εκείνη τη Δημοτική Αρχή, ενώ στην αρχή οι πολίτες ανταποκρίθηκαν ικανοποιητικά, στη συνέχεια το μέτρο ατόνησε και έβρισκαν μέσα στους κάδους της ανακύκλωσης τροφές. Και τούμπαλιν!
           Έτσι λοιπόν αποφάσισαν να επαναλάβουν το επιτυχημένο μέτρο με τους φοιτητές. Να υπενθυμίσουν δηλαδή στους δημότες τις υποχρεώσεις τους σε ότι αφορά στη διαδικασία αποκομιδής, ώσπου αυτό να τους γίνει συνήθεια. Να πάρουνε και το δωράκι τους.
            Λίγες μέρες μετά, ο μπάρμπα Μήτρος και η Μήτραινα ξόδευαν το σκυθρωπό τους απόγευμα μπροστά στην τηλεόραση παρακολουθώντας μια νέα τουρκική υπερπαραγωγή, όταν χτύπησε η πόρτα του διαμερίσματός τους. Ήταν δύο νεαρά παιδιά. Τους χαιρέτησαν ευγενικά και ζήτησαν λίγο από το χρόνο τους.
           «Διώξ’ τς» είπε από τον καναπέ ο Μήτρος χωρίς να τραβήξει το τσακίρικο το μάτι του από τη δακρύβρεχτη οθόνη. Η Μήτραινα όμως δεν του έδωσε σημασία και για μια ακόμη φορά τα καλοδέχθηκε! «Περάστε παιδιά»!
            «Είμαστε φοιτητές στο πανεπιστήμιο και ήρθαμε να σας ενημερώσουμε σχετικά με την ανακύκλωση και διαχείριση των σκουπιδιών…  Ορίστε και μερικές χρωματιστές σακούλες δώρο από τον Δήμαρχο… Ξέρετε σχεδιάζεται η παραγωγή ενέργειας από τα αποφάγια που θα μαζεύονται από τους κάδους... Θα έχετε στο σπίτι και δωρεάν ζεστό νερό όλο το χρόνο από ένα εργοστάσιο που δεν εκπέμπει ρύπους και μπορεί να κατασκευαστεί ακόμη και μέσα στην πόλη μας όπως γίνεται στις πόλεις της Δανίας και της Σουηδίας που αγοράζουν σκουπίδια από άλλες γειτονικές τους χώρες που ακόμα τα θάβουν…»!
           Της Μήτραινας της κίνησε την περιέργεια, του Μήτρου… όχι! «Διώξ’ τς»!
           Κουτσά στραβά, η ανακύκλωση σ’ αυτήν την τριτοκοσμική κατά τα άλλα πόλη, δούλεψε!
           Όλα αυτά βέβαια συνέβησαν πριν δυο και κάτι δεκαετίες κάπου αλλού σε μια πόλη που δεν θυμάται πια κανείς το όνομά της. Όμως αυτή η πόλη τυχαίνει να μοιάζει με τα χιλιοτραγουδισμένα Γιάννενα! Με τον ίδιο περίπου πληθυσμό, το φυσικό κάλλος, την πεντακάθαρη λιμνούλα, τους περιβαλλοντικά ευαισθητοποιημένους κατοίκους, τη λαμπρή και πλούσια παράδοση και ιστορία, το πανεπιστήμιο, τους δολοφονικά τοποθετημένους καταμεσής των οδών κάδους και φυσικά το ένδοξο φούτμπολ κλαμπ, τον περίφημο «Αίαντα της Ηπείρου»!
           Ωστόσο, δεν θα σας πρότεινα να ασχοληθείτε περαιτέρω με το θέμα σοβαρά, γιατί περνάμε δύσκολες μέρες και δεν θα βοηθήσει η κατάθλιψη. Εξάλλου, ότι και να κάνουμε, ότι και να πούμε, μας την έχουν «στημένη» στην πρώτη στροφή οι πάσης φύσεως «αρνητές» κάθε προόδου και εξέλιξης που έχουν το «ακαταδίωκτο» απ’ ότι φαίνεται, για να μας διαφεντεύουν!
           «Τι είπες Μήτραινα πως θέλν αυτοί; Το καλό μας; Κλείσ’ τς τν πόρτα! Διώξ’ τς»!
 
Γιάννης Β. Δεβελέγκας
           

ΚΕΡΑΥΝΟΣ ΕΝ ΑΙΘΡΙΑ

       Η είδηση έπεσε σαν κεραυνός! Την ώρα που η επιτροπή των λοιμωξιολόγων ανακοίνωνε τα ημερήσια κρούσματα του κορονοϊού, τον αριθμό των διασωληνωμένων και τους θανάτους που προξένησε η πανδημία, ένας τοπικός τηλεοπτικός σταθμός διέκοψε τη ροή του απογεματινού του προγράμματος και μετέδωσε το πρωτάκουστο για τα χρονικά την πόλης μας συμβάν:

       «Στην επιφάνεια της λίμνης μας και κατά μήκος του δρόμου γύρω από το Κάστρο (στην περιοχή του Δώδεκα) εθεάθησαν να επιπλέουν ακαθαρσίες, άγνωστης προέλευσης και σύστασης»!

       Κάποιοι παλιοί Γιαννιώτες, μόλις αντίκρισαν το πρωτοφανές αυτό θέαμα, δεν άντεξαν από το σοκ και έπεσαν λιπόθυμοι. Μια ακτιβίστρια κατάπιε τη διπλή κορονομάσκα της από ντροπή και ενοχές, ένας περιβαλλοντικός αγωνιστής έπαθε κρίση πανικού και ζητούσε απεγνωσμένα μια ανεμογεννήτρια τσέπης για να του κάνουν αέρα. Τέλος, λίγο παραπέρα, ένας πολλάκις τιμηθείς και εκλεγείς από τους δημότες Άρχων της πόλεως, εκδήλωσε την έκπληξή του σε άπταιστη ντοπιολαλιά: «Ουρέ, ιτούτο του πράμα δεν έχει ματαγίν’ στ’ λίμν»!  

       Οι αρχές της πόλης συγκάλεσαν αμέσως έκτακτα συμβούλια και όρισαν επιτροπές έρευνας και διάσωσης του υδάτινου στοιχείου! Οι πρώην, νυν και αεί ντόπιοι υπουργοί, βουλευτές και ευρωβουλευτές, συγκρότησαν διακομματικό σώμα για τη διερεύνηση και διεθνοποίηση αυτού του πρωτόγνωρου για τα χρονικά της πόλης μας ζητήματος. Η πανεπιστημιακή κοινότητα ξεσκόνισε τα εργαστήριά της για να μελετήσει σε βάθος το φαινόμενο καθώς διαχέονται οι φήμες πως σε αυτά τα λύματα μπορεί να εδρεύει κάποιος μεταλλαγμένος κορονοϊός. Και τέλος, ο φορέας διαχείρισης της λίμνης προβληματίστηκε, τόσο έντονα μάλιστα, που παραλίγο να του ψοφήσουν στις γυάλες, οι νεογέννητες τσίμες!   

       Από την επόμενη κιόλας μέρα, άρχισαν οι προβλεπόμενες σε μια δημοκρατική και προοδευτική κοινωνία διαβουλεύσεις! Ωστόσο, τα πραγματικά κρίσιμα σημεία του προβλήματος, αναλύθηκαν πίσω από τους τοίχους των αιθουσών συσκέψεως, κεκλεισμένων των θυρών, για να μην πανικοβληθούν οι μπολιασμένοι πολίτες και προβούν σε αυτομαστιγώματα. Και είναι αλήθεια πως όλοι θα μέναμε στο σκοτάδι, αν οι τοίχοι δεν είχαν αυτιά και τα πουλάκια δεν ήταν μαρτυριάρικα!  

       Για παράδειγμα, στην επιτροπή που συγκροτήθηκε από τη δημοτική Αρχή, οι τοίχοι άκουσαν να λέγεται: «Η μόλυνση της λίμνης είναι πραγματικά ένα φλέγον ζήτημα που θα πρέπει να αντιμετωπισθεί εν τη γενέσει του. Όλοι γνωρίζουμε ότι ακόμα και σήμερα πέφτουν στη λίμνη λύματα από εκείνους τους βόθρους που δεν έχουν συνδεθεί με το αποχετευτικό δίκτυο. Όλοι επίσης ξέρουμε ότι το δίκτυο των ομβρίων που απολήγει κατευθείαν στη λίμνη χωρίς να φιλτράρεται, μεταφέρει με τις βροχές και το ξέπλυμα των οδών, σκουπίδια, σαπουνάδες, γράσα και λοιπά πετρελαιοειδή που δεν είναι και η καλύτερη τροφή για τα ψάρια! Ωστόσο, εκείνο που προέχει αυτή τη στιγμή, είναι να σταθούμε συνεπείς απέναντι στους δημότες που μας ψήφισαν και μας έδωσαν την εντολή να αναπλάσουμε επιτέλους την κεντρική τους πλατεία, που εδώ και εικοσιπέντε ολόκληρα χρόνια, δυστυχώς παραμένει η ίδια! Η λίμνη μπορεί να περιμένει για την επόμενη τετραετία! Στο κάτω-κάτω της γραφής, υποχρέωσή της είναι να αυτοκαθαρίζεται, όπως κάνουν όλες οι λίμνες του πολιτισμένου κόσμου»!

…..

       Εις το άρτι συγκληθέν και ομού προεδρευθέν σώμα των ντόπιων Ευρωεθνικών πολιτικών, ηκούσθησαν τα κάτωθι σεμνά και ταπεινά:

     «-Πότε λέτε να έχουμε εκλογές συνάδελφοι;

-Λυσσάξατε ρε παιδιά με τις εκλογές. Άσε να πάρουμε πρώτα τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα και βλέπουμε.

-Αυτό με τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα ακούγεται δίκαιο σύντροφοι και πρέπει να γίνει πράξη! Εμείς συμφωνούμε, γιατί πρωτίστως πρέπει να προστατέψουμε το περιβάλλον»!

…..

       Στα γραφεία του φορέα διαχείρισης της λίμνης, κάτω από το αντίγραφο του πίνακα του Κώστα Τσόκλη, το «καμακωμένο ψάρι» που σφαδάζει στον επιθανάτιο ρόγχο του,  επικρατούσε σιγή ιχθύος! «Ίσως δουλεύουν με τηλεργασία», είπε κάποιος. «Μπα, αυτοί μας δουλεύουνε ψιλό γαζί» απάντησε ένας δεύτερος. «Σε δουλειά  να βρισκόμαστε», προσέθεσε ένας τρίτος λίγο πριν ακουσθεί η φωνή του Ζαν-Πωλ Σαρτρ από το υπερπέραν για να μας θυμίσει: «Μόνο αυτός που δεν τραβάει κουπί έχει χρόνο να ταρακουνήσει τη βάρκα…»! 

       Αυτά ήταν τα τελευταία λόγια που μας είπε το πουλάκι κι ύστερα πέταξε πάνω στο ψηλότερο κλαδί του γεροπλάτανου που δεσπόζει στη στροφή της Κυρά Φροσύνης στο Μώλο, και τραγούδησε με τη φωνούλα του μελαγχολικά: 

«Να ταν οι πέτραις ζάχαρη, να ρήχνανε ‘ς τη λίμνη
για να γλυκάνη το νερό, για την κυρά Φροσύνη…».

Γιάννης Β. Δεβελέγκας

ΚΩΜΙΚΟΤΡΑΓΙΚΑ

1^ον. Προχθές, είχα μια επιθανάτια εμπειρία για μισό περίπου λεπτό, μπορεί και περισσότερο! Αφού πρώτα το αστρικό μου σώμα αποσπάστηκε από το υλικό, βρέθηκα στη συνέχεια μέσα σε ένα τούνελ με έντονο λευκό φως, σαν αυτό που βγάζουν οι οικονομικές λυχνίες ανά τας αγυιάς και τας ρύμας του Δήμου Ιωαννιτών. Μια αίσθηση ειρήνης με κυρίευσε και μουσική από ουράνια κλαρίνα συνόδευε την πορεία μου προς το «επέκεινα»! Είχα τη βεβαιότητα, κάποια στιγμή, πως πήγαινα κατευθείαν γραμμή για τον Άγιο Πέτρο. Και ενώ έσπαγα το κεφάλι μου να βρω, με τι άραγε θα μπορούσα να τον λαδώσω για να εξασφαλίσω μια καλύτερη θέση στην κόλαση, έπεσα φάτσα κάρτα πάνω στον φορέα διαχείρισης της λίμνης των Ιωαννίνων!!!

Ήταν, λέει, μαζεμένος σύσσωμος ο φορέας κοντά σε κάτι λακκούβες - που ήταν κάποτε ιχθυογεννητικός σταθμός, ο οποίος όμως στη συνέχεια εγκαταλείφθηκε και τώρα αποτελεί εστία μόλυνσης χωρίς ωστόσο αυτό να απασχολεί τους αρμόδιους - και με κάτι μεγάλες απόχες, ψάρευαν τις τσίμες (ψαράκι εξαφανισμένο) μέσα από τη λίμνη και τις έσωζαν από σίγουρο... πνιγμό!!

Και πάνω στο… σώσιμο, κάποιος με χαστούκισε και επανήλθα στη ζωή. «Φαίνεται πως δεν ήρθε ακόμα η ώρα σου», μου είπε μια νοσοκόμα και μου χαμογέλασε! Λίγο αργότερα, έμαθα από τον εφημερεύοντα ιατρό του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Ιωαννίνων που με εξέτασε, ότι όντως είχα για κάμποση ώρα πεθάνει από τα γέλια, ακούγοντας ότι ο φορέας διαχείρισης της λίμνης θα έσωζε τις τσίμες!!!

….

2^ον. Όταν ήμουν πολύ νέος, ενώ δεν έβλεπα όνειρα στον ύπνο μου, έκανα ένα σωρό όνειρα για τη ζωή. Τώρα που πέρασαν τα χρόνια, θα έλεγα ότι συμβαίνει το αντίθετο. Ενώ ατόνησαν τα όνειρα που κάνω για το αύριο, βλέπω ανελλιπώς κάθε βράδυ στον ύπνο μου, ένα τουλάχιστον όνειρο προφητικό.

 Έτσι λοιπόν, αποφάσισα να αγοράσω έναν αναλυτικό ονειροκρίτη για να τα ερμηνεύω επιστημονικά και να γνωρίζω εκ των προτέρων τα μελλούμενα!!! Επισκέφτηκα λοιπόν χωρίς καθυστέρηση το βιβλιοπωλείο της γειτονιάς μου και ο βιβλιοπώλης μου πρότεινε την ανανεωμένη έκδοση μιας διάσημης αστρολόγου-αστροφυσικού, ειδικευμένης στην «ονειροκριτική» και όχι μόνο!!!

Πεντέμισι η ώρα σήμερα χαράματα, ξυπνάω κάθιδρος και έντρομος από έναν φοβερό εφιάλτη. Ήμουν, λέει, ακινητοποιημένος με αλυσίδες, σε ένα σκοτεινό μπουντρούμι του Αλή Πασά. Απέναντί μου καθόταν σε αντίστοιχα γραφεία, τρεις τύποι με βαριεστημένα χαρακτηριστικά δημόσιου υπάλληλου και είχαν μπροστά τους τις ταμπέλες, «ανέπαφος», «αδιάφορος», «ανέγγιχτος». Στο πλάι, καμουφλαρισμένη πίσω από μια οθόνη υπολογιστή, μια κυρία προσπαθούσε με το ένα της νύχι - το καλό - να πληκτρολογήσει κάτι! Τα άλλα νύχια της, δεν ήταν εύκολο να διακρίνεις που τα απασχολούσε! Ακριβώς από πάνω μου ήταν στερεωμένο ένα βαρέλι γεμάτο με νερό, που το τροφοδοτούσε ένας σωλήνας αμιάντου. Από μια βρύση στον πάτο του βαρελιού, έσταζε βασανιστικά πάνω μου σταγόνα – σταγόνα το νερό, προξενώντας μου φοβερούς πόνους οι οποίοι σε συνδυασμό με την ανατριχίλα που μου προξενούσε ο ήχος από το νύχι της κυρίας πάνω στο πληκτρολόγιο, με έκανε να ουρλιάξω από απελπισία.

Τραβάω χωρίς καθυστέρηση τον ονειροκρίτη που είχα αποβραδίς τοποθετήσει κάτω από το μαξιλάρι μου και διαβάζω: ΝΥΧΙ: Αν δεις στον ύπνο σου νύχι, περίμενε οικονομική απώλεια. ΝΕΡΟ: Αν τα νερά είναι θολά και βορβορώδη, έρχεται μεγάλη δυστυχία.

Φυσικά από τη σύγχυση που είχα δεν ξανακοιμήθηκα. Κατά τις οκτώ το πρωί και ενώ έπινα το καφεδάκι μου πριν φύγω από το σπίτι, χτύπησε το κουδούνι της εξώπορτας. Ήταν ο ταχυδρόμος! Επηρεασμένος καθώς ήμουν από το όνειρο και τον ονειροκρίτη, με έζωσαν τα φίδια. Κάποιο κακό μαντάτο σκέφτηκα θα έφτασε!

«Ό λογαριασμός του νερού από τη ΔΕΥΑΙ» μου είπε ο ταχυδρόμος και χαμογέλασε πονηρά. Ευτυχώς, σκέφτηκα. Τη γλύτωσα προς το παρόν. Η ΔΕΥΑΙ είχε στο παρελθόν χρηστή διαχείριση και επεδείκνυε ανέκαθεν τον πρέποντα σεβασμό προς τους «Ιωαννίτες». Κι αν κάποτε γινόταν μια μικρή έστω απιστία (νομικός όρος), το κοστολόγιο βάραινε τους υπεύθυνους και όχι τους δημότες-ψηφοφόρους!!!

Γιάννης Β. Δεβελέγκας